دسته‌بندی نشده

تبخال (هرپس سیمپلکس): علت، علائم و درمان

113527518796-thumb1
ويروس هرپس سيمپلكس شديداً مسري بوده و باعث بروز اختلالات متعددي مي شود كه مشخصه آنها، تاولهاي كوچك و دردناك بر روي پوست و غشاهاي مخاطي مي باشد كه اكثراً در اطراف لب و يا آلت تناسلي ايجاد مي شود. ويروس هرپس سيمپلكس (تبخال) براثر تماس مستقيم با اين تاولها انتقال مي يابد.
يك بار آلوده شدن به اين ويروس باعث مي گردد كه اين ويروس در عصب ها بصورت مخفي باقي بماند و در هنگام استرس و يا بيماري، دوباره فعال شده و بيمار را دچار تبخال سازد.
اين بيماري در افراد مبتلا به ايدز  دچار كاهش ايمني، بطور شايعتر و شديدتر رخ مي دهد.
دو نوع ويروس هرپس سيمپلكس وجود دارد.
هرپس سيمپلكس نوع يك، معمولاً باعث عفونت لبها، دهان و صورت مي شود و هرپس سيمپلكس نوع دو باعث عفونتهايي در آلت تناسلي مي گردد.
اكثر افراد تا هنگام بزرگسالي به ويروس هرپس سيمپلكس نوع يك مبتلا مي شوند. در اكثر موارد، عفونت اوليه باعث هيچگونه علامتي نمي شود. با اينحال بعضي از كودكان ممكن است دچار تاولهايي در داخل دهانشان بشوند. بعد از گرفتاري اوليه به عفونت هرپس سيمپلكس، اين ويروس در سيستم عصبي مخفي شده و هرچند وقت يك بار خود را بصورت تبخال نشان مي دهد.
ويروس هرپس سيمپلكس نوع دو معمولاً از طريق فعاليت جنسي منتقل مي شود و باعث بروز تاولهايي در منطقه تناسلي مي گردد. اين ويروس نيز همانند تبخال ساده صورت، بطور مكرر بروز مي كند.
عفونت هرپس سيمپلكس را مي توان از ظاهر و محل ايجاد تاول ها تشخيص داد. تبخال هاي كوچك و خفيف را معمولاً مي توان به راحتي با مصرف پمادها يا كرمهاي ضد ويروس درمان نمود. با اينحال در صورت بروز هرپس سيمپلكس در منطقه تناسلي يا انواع شديد و عود كننده آن، نياز به درمان با داروهاي ضد ويروسي خوراكي وجود دارد.

علائم تبخال


1-درد اطراف دهان و روی لب ،تب ،گلو درد یا غدد لنفاوی متورم در گردن یا دیگر نقاط بدن ،التهاب بافت مخاط دهان و لثه که دردناک است و پیدایش تاول ها که پس از چند روز این تاول ها باز شده و مایع شفافی از آن ها خارج می شود و سپس به صورت دلمه بسته شده و طی چند روز ناپدید می شوند.در بعضی از افراد تب خال می تواند خیلی دردناک باشد.بعضی ویروس هرپس را در بدن خود دارند اما به تب خال مبتلا نمی شوند و هیچ علائمی ندارند.تب خال معمولا خود به خود در عرض چند روز بهبود می یابد اما اگر در فرد ایجاد درد و بی حالی کند باید درمان شود .درمان سریع تبخال شامل کرم و پماد پوستی و قرص می باشد که تنها ۱ تا ۲ روز زودتر از دوره بیماری ،علائم را بهبود می بخشد اما مزیت آن این است که درد و دیگر علائم ناراحت کننده را کاهش می دهد.تب خال هیچ وقت درمان کامل نمی شود .اگر فردی به تب خال مبتلا شد این ویروس برای بقیه عمر در بدن فرد می ماند وتحت شرایطی که ایمنی بدن کاهش یابد مثلا در موارد استرس یا سرماخوردگی ….ویروس فعال می شود و علائم آن ظاهر می شود.در مواردی که کودک مبتلا به تب خال می شود و دارای تب و زخم های داخل دهانی است باید کودک آب فراوان و دیگر نوشیدنی جات بنوشد تا از دهیدراتاسیون(خشکی)بدن او جلوگیری شود.بزرگسالان و بچه ها که درد زیاد داشته باشند ممکن است به یک دهان شویه نیاز داشته باشند تا درد کاهش یابد.

۲-زرد زخم که به رنگ زرد می باشد و ترشح دارد و معمولا روی صورت بین لب بالا و بینی ظاهر می شود و بیشتر در بچه ها شایع است.

۳-بیماری دهان،دست وپا(ویروس کوکساکی)در بچه ها:زخم ها در داخل گونه و روی لثه واطراف زبان ظاهر می شوند و معمولا ۲تا۳ روز باقی میمانند این علائم که معمولا خفیف هستند ممکن است به صورت تاول هایی بر روی کف دست و پا بوجود آیند با وجودی که زخم های دهان ۲تا۳ روز تداوم دارند بیماری ممکن است تا ۱ هفته به طول انجامد.

۴-هرپانژین(کوکساکی ویروس)که معمولا در فصل تابستان و پاییز ظاهر می شود و دارای علائمی مانند:تب بالا.گلو درد.سر درد و بی حالی می باشد.معمولا زخم های دردناک در عقب دهان به خصوص کام نرم بین ۲۴ تا ۴۸ ساعت ابتدای بیماری که فرد تب دارد،بروز می کند.بیماری بین ۷ تا ۱۰ روز به طول می انجامد.

۵-دارو ها:شیمی درمانی ، فنی توئین از جمله داروهایی هستند که می توانند ایجاد زخم های دهانی کنند.

۶-التهاب لثه و  التهاب بافت دهان (gingivostomatitis)که در بچه ها شیوع دارد.کودکی که زخم های داخل دهان و تب دارد یا حال عمومی خوبی ندارد باید توسط پزشک متخصص ارزیابی شود.

۷-آبله مرغان: زخم های آبله مرغان در داخل دهان از زخم های روی بدن متفاوت می باشند.در دهان زخم ها به صورت پاپول(یک ضایعه برجسته)ظاهر می شوند که در نهایت تبدیل به یک زخم سطحی می شوند.ضایعات روی بدن به حالت زخم دلمه بسته دیده می شوند که این نوع زخم در دهان اتفاق نمی افتد.

۸-آزردگی :زخم های زبان ممکن است به علت گاز گرفتگی ،جویدن یا سوختن زبان باشد.

۹-سوراخ شدگی(piercings):زخم های دهان ،زبان ولب می توانند به علت سوراخ شدگی آنها ایجاد شود یا به وسیله تحریکات جواهر آلات استفاده شده در این نواحی ایجاد شوند.

درمان تبخال


کمپرس یخ می تواند به کاهش التهاب و ورم تب خال کمک کند، اما قرار گرفتن در معرض باد و آفتاب بهبودی تب خال را به تأخیر می اندازد.

استفاده از کرم ضد ویروس آسیکلوویر و قرار دادن لایه نازکی از آن با استفاده از گوش پاک کن بر روی تب خال هر شش ساعت دوره تب خال را کوتاه نمی کند، اما ریزش ویروس را از روی زخم افزایش می دهد، بنابراین در بهبود آن مؤثر است.
مراقبت نکردن و دست کاری کردن زخم ممکن است منجر به ایجاد عفونت ثانویه شود. وی همچنین به ارائه راهکارهای درمانی این ضایعه پرداخت و اظهار کرد:پماد آسیکلویر و در مواردی استفاده از برخی کمپرس ها که روی تب خال قرار می گیرد، می تواند موجب تسریع در روند بهبودی شود.

پیشگیری از تبخال


افرادی كه به علل اكتسابی یا ارثی از سیستم ایمنی ضعیف تری برخوردارند، تب خال در دهان، حلق و كام دیده می شود. رعایت چند نكته در درمان شایعترین نوع تب خال یعنی تب خال ناحیه اطراف لبها كه اغلب هنگام بیماری یا اضطراب بروز می كند، موثر است . دراین حالت مسواكی نو برای شستشوی دندانها انتخاب كنید و بعد از بهبود بیماری حتماً آن را دور بیندازید.
همچنین مسواك خود را در جای خشك نگهداری كنید و هنگام استفاده از آن از تماس لبه خمیر دندان با مسواك خودداری كنید.
ضمن اینكه بازگشت مكرر تب خال در اغلب افراد نشانه كمبود گروهی از ریزمغذی ها مانند آهن و گروه ویتامین ب است كه می توان با تامین آنها بازگشت تب خال را دراین افراد متوقف كرد .
به یاد داشته باشید مرحله اول بروز تبخال به صورت علايم موضعي مانند گزگز، سوزش و خارش است .  و چنانچه اين علايم پيدا شود، بروز تبخال قابل پيشگيري نيست.
اگر كسى براى اولین بار با این ویروس تماس داشته باشد، پس از بروز عفونت تبخال در ناحیه دهان، ویروس مربوطه به عمق بدن می‌رود و خود را مخفى می‌كند. بعد از سال‌ها و یا حتى در مدتی كمتر، احتمال دارد دوباره ویروس شعله‌ور و دردسرزا شود.

عوارض تبخال


تبخال مسرى است. ویروس تبخال مى‌تواند از طریق پوست با پوست از شخصى به شخص دیگر منتقل شود.
ویروس “هرپس سیمپلکس” مى تواند حتى زمانى که تاول‌ها ظاهر نشده‌اند مسرى باشد، اما بیشترین خطر عفونت در زمانى است که تاول ها ظاهر مى‌شوند تا زمانى که آنها کاملاً خشک مى‌شوند و کبره مى‌بندند.
اگر به تبخال مبتلا هستید، از تماس با نوزادان، افراد مبتلا به اگزما (التهاب پوستى ناشى از آلرژى) یا افراد دچار اختلال دستگاه ایمنى مثل مبتلایان به سرطان، ایدز یا گیرنده پیوند عضو خوددارى کنید.

منابع: دکتر نرگس اسماعلی ، آ مثبت ، سپدا ، نمناک .

پاسخ دهید

دیدگاه
نام*
ایمیل*
وبسایت*